XƏBƏRLƏR
XƏBƏRLƏR -
Mühüm hadisələr
12 Sentyabr, 2025
Muzeyin Numizmatika fonduna yeni sikkə daxil olub
Milli Azərbaycan Tarixi Muzeyinin Arxeologiya fondunun kiçik elmi işçisi Mircavid Ağalarovun toplama işi nəticəsində əldə etdiyi mis sikkə muzeyin Numizmatika fonduna təhvil verilib. Sözügedən tapıntı Abşeron ərazisində aşkarlanıb.
Numizmatika fondunun baş mütəxəssisi, t.ü.f.d. Aygün Məmmədova sikkənin numizmatik təyinatını müəyyənlişdirərək, qeyd edib ki, diametri 25 mm, çəkisi 6 qram olan mis dirhəm Şirvanşah II Əhsitan Fəriburz oğlu dövründə (hicri 653–665 = 1255–1267) zərb olunub. Sikkənin üzərində Monqol xaqanı Münkenin möhürü – sağ və sola yönəlmiş üçdişli yaba təsviri həkk olunub. Bu tip dirhəmlərdə, həmçinin ərəb qrafikası ilə dini ifadələr (“Allahdan başqa ilah yoxdur, Məhəmməd Allahın elçisidir”), şirvanşahın adı, atasının adı və hökmdar titulu (“ədalətli qaan”) qeyd edilirdi.
Zərbxana və zərb ili göstərilməyən belə dirhəmlərin əsasən Bakı, Şamaxı və Dərbənddə istehsal edildiyi məlumdur. Orta əsrlərdə Azərbaycan şəhərlərinin intibah dövründə məhz bu tip sikkələr ticarət dövriyyəsində geniş istifadə olunub.
II Əhsitan Fəriburz oğlunun hakimiyyəti illərində Azərbaycanın pul təsərrüfatını əsasən mis felslər və dirhəmlər təmsil edirdi. Onlar müxtəlif çəkidə olub, dairəvi, yarımdairəvi və kənarları iti uclu formalarda zərb edilirdi.
XIII əsrin II yarısına aid mis sikkələr bu gün ayrıca təsnifatlandırılaraq, öyrənilir. Həmçinin, dövrün ticarəti, pul dövriyyəsi ilə yanaşı, hərb sənəti və sənətkarlığını da əks etdirir.
Qeyd edək ki, hazırda bu sikkələrin bir qismi muzeyin ekspozisiyasında nümayiş etdirilir.