Milli Azərbaycan Tarixi Muzeyinin Azərbaycan tarixinin elmi tədqiqi və təqdimi şöbəsinin müdiri, t.e.d., dosent Nərgiz Əliyevanın ərəb dilində Misirdə nəşr olunmuş “Şeyx Əbu Tahir əs-Siləfi və Azərbaycan” kitabı haqqında məqalə İraqın “əl-Biə əl-Cədidə” qəzetində dərc edilib.

Məqalənin müəllifi, doktor Mutəzz Muhy Əbdülhəmid əsərdə Azərbaycanın orta əsrlər tarixi və mədəniyyətinin öyrənilməsi baxımından mühüm elmi məqamların əks olunduğunu vurğulayır. Qeyd edilir ki, ərəbdilli oxucular üçün nəzərdə tutulmuş bu kitab XII əsrdə Azərbaycana səfər etmiş sufi alim və səyyah Şeyx Əbu Tahir əs-Siləfinin “Mucəm əs-Səfər” əsəri əsasında hazırlanıb.

Kitabda əs-Siləfinin müşahidələrinə əsaslanaraq, Azərbaycanın həmin dövrdəki zəngin mədəni həyatı geniş şəkildə tədqiq edilir. İskəndəriyyəli alim Azərbaycanın elm və ədəbiyyat sahəsindəki inkişafını yüksək qiymətləndirərək onu “Şərqin Əndəlusu” adlandırmışdır. Əsərdə Azərbaycandan çıxmış 117 mühəddis, fəqih, sufi şeyx, hafiz, şair, katib və ədib haqqında dəyərli məlumatlar təqdim olunur.

Bu mənbə Azərbaycan ziyalılarının və tanınmış şəxsiyyətlərinin üzə çıxarılması, eləcə də Azərbaycan ilə müsəlman dünyası ölkələri arasındakı elmi və ədəbi əlaqələrin araşdırılması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Əs-Siləfini digər səyyahlardan fərqləndirən əsas cəhət onun həm Araz çayının cənubunda, həm də şimalında yerləşən Azərbaycan şəhərlərində olması və bu ərazilərdəki elmi-mədəni mühiti birbaşa öyrənməsidir.

Məqalədə həmçinin müəllifin Azərbaycan–ərəb mədəni əlaqələri və orta əsrlər tarixi ilə bağlı bir sıra sanballı elmi əsərlərin müəllifi olduğu da qeyd olunur.

Kitab ərəb dilinə filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Şıxəli Əliyev tərəfindən tərcümə edilmişdir.